Anksiyete Çağı ve Anksiyete ile Başa Çıkma

Anksiyete Nedir

Anksiyete, vücudun stresli, tehlikeli ya da alışılmadık durumlara tepkisidir. Önemli bir olaydan önce hissettiğiniz huzursuzluk, sıkıntı veya korku duygusu, bir iş görüşmesi öncesi endişe etmek, bir test uygulaması sırasında endişe duymak, sağlıklı, normal bir kaygıdır. Bu tür endişeler bizi tedirgin olduğumuz durumlara düzgün bir şekilde hazırlamaya teşvik eder ve dikkatli ve farkında olmamıza yardımcı olur.

Bununla birlikte, Anksiyete Bozukluğu çeken kişiler için kaygı normalinden çok uzak ve çok fazladır. Tamamen zorlayıcıdır. Kaygı bozuklukları, insanları uyumaktan, konsantre olmaktan, başkalarıyla konuşmaktan, hobileri yapmaktan, hatta evden çıkmaktan bile alıkoyabilir.

Tedaviye ihtiyaç duyan kaygı, mantıksız, ezici ve duruma göre orantısızdır. Kaygı yaşayanlar, sanki duygularını kontrol edemiyormuş gibi hissetmelerini sağlar. Baş ağrısı, mide bulantısı veya titreme gibi ciddi fiziksel belirtileri içerebilir. Normal kaygı anormal ve irrasyonel hale geldiğinde ve tekrarlar oluşursa, sonrasında günlük hayata müdahale eder ve yaşam kalitesini düşürmeye başlarsa bir bozukluk olarak sınıflandırılır.

Anksiyete Bozuklukları farklı şekillerde ortaya çıkabilir; Genel Kaygı, Fobiler, Sosyal Fobi, Panik Atak ve Ayrılma Kaygısı tümü bu sorunun bir sonucudur. Anksiyete bozukluklarına sıklıkla Depresyon, Bipolar Bozukluk, Kişilik Bozuklukları ve Yeme Bozuklukları gibi diğer zihinsel sağlık sorunları da eşlik eder.

Ansiyete Belirtileri

Anksiyete belirtileri, belirli duruma veya rahatsızlığa bağlı olarak farklılık gösterebilir; ancak ortak belirtiler şunları içerir:

• Aşırı, mantıksız veya kontrol edilemeyen endişe ve korku duyguları
• Belirsiz bir sebeple panik ve huzursuzluk hissi
• Takıntılı düşünceler
• Ritüistik davranış
• Uyku bozukluğu
• Kalp çarpıntısı
• Kas gerginliği
• Sakin olmama
• Mide bulantısı
• Baş ağrısı
• Yorgunluk
• Konsantrasyon bozukluğu
• Hızlı nefes alma
• Terlemek
• Ağız kuruluğu
• Baş dönmesi
• Soğuk ya da terli eller ve ayaklar
• Titreme
• Karın ağrısı

Ayrıntılar
Panik Atak, genellikle ciddi fiziksel belirtiler ve kontrol edilemeyen korku ve azap duyguları eşlik eden kısa (genellikle 15 dakikadan daha kısa) yoğun korku ataklarıdır. Bir panik atak, tehdit veya yaklaşmakta olan bir saldırının bulunmaması halinde normal bir korku tepkisinden farklıdır. Birkaç panik atak geçiren kişi, bireyin başka bir saldırıya uğramak için endişe ederek zamanlarını önemli miktarda harcaması, zihnini kaybetme endişesi ya da panik ataklar nedeniyle günlük rutini değiştirmeye başlamış bir Panik Bozukluğu geliştirebilir.

Ayrılma Kaygısı Bozukluğu, bir kişinin şimdiki veya başkanın ayrılmasından (bireyin kendine konfor sağlayan bir şeyden) ayrılmasıyla ilgili sürekli ve aşırı endişe duygularını ifade eder. Ayrılma Bozukluğu çocuklarda sıklıkla görülür ve altı haftaya kadar sürecek uzun süreli ayrılık durumları sürekli kaygı uyandırabilir. Ayırıcı anksiyete bozukluğuna maruz kalmış bireyler, bağlanma şekillerinden ayrıldıklarında sıkıntı ve endişe yaşarlar.

Sosyal Fobi olarak da bilinen Sosyal Anksiyete Bozukluğu, aşağılanma ya da utanç verici olabilecek sosyal ya da performans durumlarına ilişkin güçlü ve kalıcı bir korkuyla karakterizedir. Bazı sosyal durumlarda bazı endişeler hissetmek normal olmakla birlikte, Sosyal Anksiyete Bozukluğu’na maruz olanlar, yoğun sosyal sıkıntı, kendine güven ve günlük sosyal etkileşimlerdeki, yargı korkusuyla karşılaşırlar. SAB sıklıkla insanların normal dostluklar, etkileşim ya da romantik ilişkilere sahip olmalarını engeller ve rahatsız edici şekilde kişilerin günlük hayatta, işyerinde ya da okulda çalışmasını önleyebilir. Ayrıca, SAB’lı insanlar bazen günler veya haftalar öncesinde bir sosyal durum hakkında endişe, korku ya da korku yaşarlar.

Obsesif-Kompulsif Bozukluk veya OKB1, zorlayıcı ritüistik davranışlara ve rutinlere neden olan müdahaleci saplantı düşünceleriyle karakterizedir. Sadece obsesif belirtilere veya yalnızca kompülsif belirtilere sahip olmak mümkündür, ancak genellikle birlikte görülürler. OKB’den muzdarip olanlar, kontrolsüz, gergin fikirler ya da endişelenme ya da kaygı hafifletme girişimi olarak, zorlayıcı davranışlara yol açan belirli şeyler hakkında (örneğin toprak, mikroplar ya da düzen gibi) korkuları yaşarlar. Sadece mikroplardan korkmak mutlaka OKB’yi oluşturmaz.

Travma Sonrası Stres Bozukluğu veya PTSD1, derin üzücü veya rahatsız edici bir deneyime tanık olduktan sonra veya ciddi bir yaralanma yaşadıktan sonra gelişebilecek bir Kaygı Bozukluğu’dur. TSSB, hiç kimse fiziksel olarak zarar görmese bile ölüm tehdidi veya ciddi yaralanma sonrasında gelişebilir. Çoğu insan ciddi bir travmatik etkiden sonra endişeli reaksiyonlar yaşarken TSSB, bu semptomlar ve olumsuz reaksiyonlar uzun süre kalırsa ortaya çıkar. Günlük yaşamı ve işleyişi bozmaya başlar. TSSB mağdurları, travmatik deneyimlerinin bir sonucu olarak yoğun korku, kontrol eksikliği ve çaresizlik hissi yaşarlar.

Seçici Mutizm, bir kişinin belirli ortamlarda konuşmada veya iletişimde güçlük çekmesi durumunda oluşur. Seçici mutizm genellikle çocuklarda görülür – bozukluğu olan çocuklar evde, arkadaşlarıyla veya aileyle konuşur, ancak okulda veya halk gibi başka durumlarda konuşmazlar. Bozukluk genellikle beş yaşından küçük çocuklarda çok erken ortaya çıkar. Seçici mutizmde, konuşma ve iletişim kurma başarısızlığı günlük yaşama müdahale eder ve en az bir ay sürer.

Fobi, belirli bir nesnenin, etkinliğin veya durumun aşırı ve mantıksız bir korkuyu tetikleyen Anksiyete Bozukluğu tipidir. Fobisi olan insanlar, korkulan nesne veya durumla karşılaşmamak için çok çaba gösterebilir. Bu çabaları kişinin yaşamını ve sosyal hayatını olumsuz etkileyebilir.

Potansiyel Nedenler
Kaygı bozuklukları potansiyel nedenlerin uzun bir listeye sahip olabilir. Her vaka farklıdır ve çoğu kaygı, birkaç farklı nedenin birleşiminden kaynaklanmaktadır. Kaygı, zayıflığın veya kişisel hatanın sonucu değildir.

Anksiyete Bozukluğunun nadiren somut bir nedeni vardır. Genellikle beyin kimyası, genetik, çevreye katkıda bulunan kişiler, yetiştirme ve yaşam olayları gibi faktörlerin birleşmesinden kaynaklanarak oluşur.

Aşağıdaki faktörler, Anksiyete Bozukluğunun oluşma riskini arttırır.

• Kimyasal dengesizlikler
• Uzun süreli stres
• Aile kaygısı öyküsü veya diğer zihinsel sağlık sorunları
• Travma
• Alkol, ilaçlar veya reçeteli ilaçlar gibi biyolojik ajanların kötüye kullanımı
• Diğer zihinsel bozukluklarının görülme sıklığı
• Bazı ilaçların yan etkileri

Buna ek olarak, kadınların Anksiyete Bozukluğu tanısı konması iki kat daha fazladır. Azınlık grupları ve LGBTQ bireyleri diğerlerinden daha fazla kaygı yaşamaktadır.

Anksiyete Bozukluğunuz olduğunu zaten biliyorsanız, tetikleyicilerinizi anlamak önem kazanır. Kaygınızı tetikleyen (veya teşvik eden) belirli olayları ve katkıda bulunanları fark etmelisiniz.

Anksiyete Bozukluğu; anksiyetenizin birdenbire aniden ortaya çıkabileceği anlamına gelse de, kaygılarınızı daha da kötüleştirecek tetikleyiciler bulunur. Bu tetikleyiciler endişe yaşamanız veya panik atak geçirme olasılığınızı arttırabilir. Tetikleyiciler, stresli ilişkiler, işle ilgili veya okulla ilgili stres, hastalıklar veya belirli düşünce süreçleri gibi faktörleri içerir.

Anksiyete bozuklukları bazen hiçbir tetikleyiciye bağlı olarak çıkmadığı düşünülebilir. Bu belirsizlik endişeli bir kişiye daha fazla stres yaratabilir. Tetikleyicilerinizi, stresin (ya da alarmlar olarak da bilinir) yaşadığı fiziksel ve duygusal hissiyatlarla birlikte tanımlayarak, endişenizi gidermek için etkili başa çıkma stratejileri geliştirebilirsiniz.

Anksiyete Tedavisi

Anksiyete bozuklukları tedavi edilebilir. Anksiyete Bozukluğu ile yaşayanların büyük çoğunluğu profesyonel bakım ve Psikolojik destek ile normal yaşamına döner ve devam ettirir. Endişe tedavisinde, terapi ve ilaç gibi standart prosedürler ve yoga veya meditasyon gibi klinik olarak teyit edilen alternatif tedaviler için çeşitli seçenekler mevcuttur.

Uzmanlar sıklıkla, bir bozukluktan kurtulma sırasında iki veya daha fazla tedavinin kullanılmasını önerir; Örneğin, terapi seanslarınızı yoga veya meditasyon ile tamamlanabilir. Anksiyete için tedavi seçenekleri için aşağıdakiler kullanılabilir:

• EMDR Terapi
• Bilişsel Davranış Terapisi (CBT)
• Diyalektik Davranış Terapisi (DBT)
• Maruz Kalma Terapisi
• Diğer terapi türleri veya psikolojik destek

Alternatif ve tamamlayıcı tedaviler şunları içerir:

• Meditasyon
• Akupunktur
• Hipnoterapi
• Yoga
• Gevşeme teknikleri